Trong tiến trình chuyển đổi số quốc gia, dữ liệu đất đai được xem là tài sản số đặc biệt quan trọng tạo nền tảng cho quy hoạch, quản lý, đầu tư và bảo đảm quyền lợi của người dân. Nhận thức rõ điều đó, cơ quan chức năng và các địa phương trong tỉnh Bắc Ninh đang tăng tốc thực hiện chiến dịch “làm giàu, làm sạch” cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai với tinh thần khẩn trương, sáng tạo và đồng bộ từ cơ sở.
Cách làm linh hoạt
Những ngày này, tại phường Nhân Hòa, không khí làm việc diễn ra khẩn trương. Là đơn vị hợp nhất từ ba địa phương cũ, phường có gần 4.000 hồ sơ thửa đất cần thu thập, khối lượng công việc rất lớn. Ông Nguyễn Thành Trung, Phó Chủ tịch UBND phường cho biết, địa phương huy động toàn bộ lực lượng, chia làm hai đợt để tránh chồng chéo. Phường thành lập hai tổ công tác, huy động cán bộ từng công tác tại các xã, phường cũ để tận dụng hiểu biết địa bàn, mối quan hệ quen thuộc với người dân, giúp rút ngắn tiến độ và giảm áp lực công việc sau sáp nhập.
 |
| Cán bộ xã Kiên Lao thu thập dữ liệu đất ở của người dân. |
Bà Đào Thị Bích (sinh năm 1941, khu phố Công Cối) chia sẻ: “Tôi nghe thông báo mang giấy tờ đến Nhà văn hóa thôn để cập nhật dữ liệu đất đai nhưng đau chân nên không đi được. Thật vui khi được cán bộ đến tận nhà hỗ trợ cập nhật hồ sơ, giúp đồng bộ thông tin, bảo đảm quyền lợi của người dân”.
Cách làm “đến từng ngõ, gõ từng nhà” giúp việc thu thập hồ sơ hiệu quả hơn, đồng thời lan tỏa tinh thần trách nhiệm cộng đồng. Sau hơn một tháng thực hiện, các cơ quan chuyên môn đã chủ động đối soát dữ liệu từ hệ thống chuyên ngành, nhận diện rõ các trường hợp sai lệch, thiếu đồng bộ. Yêu cầu hiện nay là cập nhật dữ liệu “đúng, đủ, sạch, sống”, phản ánh trung thực cả người đứng tên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và người trực tiếp sử dụng.
Không chỉ ở Nhân Hòa, chiến dịch làm sạch, làm giàu dữ liệu đất đai cũng được triển khai quyết liệt tại xã Kiên Lao (được hợp thành từ hai xã Kiên Lao và Kiên Thành cũ). UBND xã được giao thu thập, cập nhật dữ liệu cho 1.778 thửa đất. Ngay khi phát động chiến dịch, xã thành lập tổ công tác thu thập, xác minh thông tin. Công tác tuyên truyền được triển khai đồng bộ giúp người dân nắm bắt kịp thời, tích cực phối hợp. Người dân có thể mang bản gốc để cán bộ chụp, nộp bản photo hoặc gửi ảnh qua Zalo . Nhờ đó, đến giữa tháng 10, xã Kiên Lao đã thu thập thông tin 3.006 thửa đất, trong đó 628 thửa được làm sạch và 2.378 thửa được làm giàu, đạt 169% chỉ tiêu.
Nhiều địa phương khác cũng đang triển khai đồng bộ, khoa học gắn trách nhiệm từng nhóm, cá nhân với kết quả cụ thể. Một điểm mới là khuyến khích người dân sử dụng ứng dụng CamScanner để chụp giấy tờ, giúp ảnh rõ nét, dữ liệu hiển thị chính xác, giảm sai sót khi nhập liệu – bước tiến nhỏ nhưng ý nghĩa trong tiến trình chuyển đổi số nông thôn.
Huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, toàn tỉnh có hơn 572.500 chủ sử dụng đất, trong đó gần 500.000 trường hợp đã được cập nhật thống nhất dữ liệu còn khoảng 23.000 trường hợp chưa đối khớp và gần 50.000 trường hợp chưa xác định. Cơ quan chức năng đã trích xuất hơn 266.510 thông tin thửa đất, nhà ở, chủ sử dụng gửi các xã, phường để thu thập Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và căn cước công dân của chủ sở hữu.
Tính đến nay, các địa phương đã thu thập và quét hơn 131.500 Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, Văn phòng Đăng ký đất đai Bắc Ninh nhận gần 55.000 tệp tin hình ảnh do cấp xã gửi lên và cập nhật biểu mẫu cho gần 31.000 thửa đất. Những con số này cho thấy nỗ lực lớn của cả hệ thống. Công tác bảo mật thông tin và an ninh mạng được chú trọng trong quá trình thu thập và lưu trữ dữ liệu.
Tuy nhiên, một số nơi vẫn gặp khó khăn do thiếu thông tin cụ thể về chủ sử dụng, thửa đất chia tách hoặc người sử dụng không cư trú tại địa phương. Một số xã, phường bị ảnh hưởng bởi đợt mưa lũ sau cơn bão số 11 cũng khiến việc triển khai chậm hơn dự kiến. Khâu xác thực dữ liệu, bổ sung thông tin của người dân chưa thuận lợi, nhất là trong các trường hợp đặc thù như giấy chứng nhận đang thế chấp, bị mất, rách hoặc chủ đất ở xa.
Trong quá trình triển khai, một số người dân phản ánh việc bị yêu cầu photo, công chứng hồ sơ. Lãnh đạo các địa phương chia sẻ do thông tin về người sử dụng đất được tạo lập qua nhiều thời kỳ khác nhau, có sự thay đổi giữa chứng minh nhân dân và căn cước công dân nên việc cung cấp bản sao giấy tờ là cần thiết để nhập liệu chính xác (không cần công chứng). Trong quá trình triển khai, do khối lượng công việc lớn, cán bộ chuyên môn kiêm nhiệm nên đề nghị người dân photo giấy tờ (không cần công chứng) để nhập liệu ngoài giờ nhưng cách diễn đạt có thể khiến người dân hiểu sai, gây phản ứng không đáng có.
Ông Hoàng Hải Lâm, Giám đốc Văn phòng Đăng ký đất đai Bắc Ninh số 1 khẳng định: “Người dân chỉ cần cung cấp bản sao Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và căn cước công dân khi được yêu cầu, không phải công chứng. Đối với giấy chứng nhận đang thế chấp, bị mất, rách hoặc chủ đất ở xa chỉ cần ghi rõ tình trạng “đang thế chấp” và cung cấp ảnh hoặc bản sao; toàn bộ dữ liệu đã được lưu trong hệ thống ngành. Sau khi thu thập, người dân có thể kiểm tra, xác thực thông tin trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư thông qua ứng dụng VNeID, bảo đảm công khai, minh bạch và thuận tiện.
Lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường nhấn mạnh, cơ quan quản lý không thể rà soát hết, do đó cần sự đồng hành của người dân, cả người đứng tên giấy chứng nhận và người sử dụng thực tế. Muốn chiến dịch 90 ngày “làm giàu, làm sạch” dữ liệu đất đai đạt hiệu quả, các địa phương phải huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc, lựa chọn cách làm phù hợp với tình hình thực tế.
Thời gian tới, khi phần mềm tự kê khai dữ liệu đất đai được tích hợp trên ứng dụng VNeID, người dân có thể tự chụp, quét và gửi thông tin trực tuyến; hướng tới cơ sở dữ liệu đất đai thống nhất, minh bạch, có khả năng liên thông – phục vụ hiệu quả công tác quản lý nhà nước và nhu cầu của người dân.
Việc “số hóa” dữ liệu đất đai không chỉ là làm sạch thông tin mà còn là quá trình đổi mới tư duy quản trị, lấy người dân làm trung tâm. Khi dữ liệu được số hóa, Bắc Ninh sẽ có nền tảng vững chắc để bứt phá trong hành trình xây dựng chính quyền số, kinh tế số và xã hội số minh bạch, kết nối.
